Kort antwoord
Ah (ampère-uur) is de capaciteit, de hoeveelheid lading die de accu kan opslaan; A (EN) is de koudstartstroom, de stroom die hij bij −18 °C korte tijd kan leveren volgens de Europese norm. Verder staan op de accu de spanning (12V), het type, zoals AGM of EFB, vaak een Europees typenummer (ETN) en een productiecode. Een vervanger moet van hetzelfde of een zwaarder type zijn, qua maat en poolindeling passen en in de regel minstens dezelfde Ah en A (EN) hebben.
Wat staat er op een accu?
Een typisch etiket vermeldt bijvoorbeeld 12V 60Ah 540A (EN), het type accu en een reeks cijfers. De belangrijkste gegevens op een rij:
| Code | Betekenis | Waar u op let |
|---|---|---|
| 12V | Nominale spanning | Gelijk voor alle gewone personenauto's |
| 60Ah | Capaciteit in ampère-uur | In de regel minstens gelijk aan de oude accu |
| 540A (EN) | Koudstartstroom bij −18 °C | Minstens gelijk; hoger mag |
| AGM, EFB of geen aanduiding | Bouwtype | Nooit een lichter type dan voorgeschreven |
| 560 409 054 | Europees typenummer (ETN) | Handig om een gelijke vervanger te vinden |
| Gestempelde code of sticker | Productiedatum, vaak versleuteld | Hoe die werkt, verschilt per fabrikant |
Wat betekent Ah?
Ah staat voor ampère-uur: de hoeveelheid lading die de accu kan opslaan. De capaciteit wordt gemeten over twintig uur ontladen; soms staat er daarom ‘20HR’ of ‘C20’ bij. Een accu van 60 Ah kan ongeveer twintig uur lang 3 ampère leveren. Bij een grotere stroom haalt hij minder dan zijn opgegeven capaciteit.
Voor het starten zelf is de capaciteit minder belangrijk dan de koudstartstroom. De Ah bepaalt vooral hoe lang de accu de elektronica kan voeden als de motor uit staat, en hoeveel reserve er is bij korte ritten en veel verbruikers. Wat u van die lading kunt gebruiken voordat starten lastig wordt, is veel minder dan het getal doet vermoeden: zie licht aan laten staan.
Wat betekent A (EN) en waarom −18 °C?
A (EN) is de koudstartstroom: hoeveel ampère de accu bij −18 °C korte tijd kan leveren terwijl de spanning boven een vastgestelde grens blijft. De meting is vastgelegd in de Europese norm EN 50342-1. Er wordt bij strenge kou gemeten, omdat een accu dan het minst levert en een motor het zwaarst ronddraait. Een hogere A (EN) betekent meer startkracht.
Het getal geldt voor een nieuwe accu. Naarmate de accu ouder wordt, daalt de startkracht. Een accutester meet hoeveel er nog van over is en vergelijkt dat met de waarde op het etiket. Zo is te zien of een accu nog betrouwbaar is, ook als de spanning goed lijkt.
EN, SAE en DIN zijn niet hetzelfde
Op sommige accu's staat naast of in plaats van A (EN) een waarde volgens SAE, de Amerikaanse norm (vaak als CCA), of volgens de oudere Duitse DIN-norm. De meetmethoden verschillen, dus de getallen zijn niet één op één te vergelijken. Vergelijk bij een vervanger altijd EN met EN.
Hoe leest u het Europese typenummer?
Veel accu's hebben een ETN (European Type Number) van negen cijfers. Daarmee zijn accu's van verschillende fabrikanten met dezelfde uitvoering te vergelijken. Het nummer is zo opgebouwd:
| Deel | Voorbeeld | Betekenis |
|---|---|---|
| Cijfer 1 tot en met 3 | 560 | Capaciteit: 60 Ah. Een 5 vooraan staat voor minder dan 100 Ah |
| Cijfer 4 tot en met 6 | 409 | Uitvoering: afmetingen, poolindeling en bevestiging |
| Cijfer 7 tot en met 9 | 054 | Koudstartstroom gedeeld door tien: 540 A (EN) |
Hoe ziet u of de pluspool links of rechts zit?
Naast de waarden telt de vorm. Twee accu's met dezelfde Ah en A (EN) kunnen verschillend zijn uitgevoerd: breder of hoger, met een andere bodemrand om hem vast te zetten, en met de pluspool links of rechts. In catalogi heet dat vaak de schakeling: bij schakeling 0 zit de pluspool rechts, bij schakeling 1 links, gezien met de polen naar u toe. Een accu met de polen verkeerd om past meestal niet, omdat de kabels te kort zijn. Hoe u plus en min herkent, leest u in accu loskoppelen en aansluiten.
Welke symbolen staan er op de accu?
- Geen vuur, vonken of roken: een accu kan ontvlambaar waterstofgas afgeven.
- Oogbescherming dragen: accuzuur is bijtend.
- Buiten bereik van kinderen houden.
- Bijtend: de accu bevat zwavelzuur.
- Gebruiksaanwijzing lezen.
- Explosief gas: bij laden en starten kan knalgas ontstaan.
- Doorgekruiste afvalbak en ‘Pb’: de accu bevat lood en hoort niet bij het restafval. Lever hem in bij een verkooppunt of de milieustraat.
Welke gegevens moeten kloppen bij een nieuwe accu?
- Type: hetzelfde of zwaarder. Een EFB mag door een AGM worden vervangen, een AGM niet door een EFB of standaard accu. Zie AGM, EFB of standaard accu.
- Maat, bodemrand en poolindeling: de accu moet passen en vast te zetten zijn, en de kabels moeten reiken.
- Capaciteit en koudstartstroom: in de regel minstens gelijk. Een hogere A (EN) is geen probleem; de startmotor neemt alleen wat hij nodig heeft.
- Aanmelden: bij auto's met een accusensor moet de nieuwe accu vaak worden aangemeld, met de juiste capaciteit en het juiste type. Zie nieuwe accu aanmelden.